[Doinua: Haizeak bidali du]
X. Paia:
Zer falta du Markinak
Bilbok badaukana?
I. Ibarra:
Ai, galdera polita
ein dozu laztana!
Gure herriak badauka
xarma eta fama;
parka baina Markinak
gaurkoz dauka dana.
[Doinua: Dama gazte xarmant bat]
O. Enbeita:
Gero txoznetarako
zandaliakaz txarto
I. Ibarra:
ez dozu baina bota
zeuk ere edarto
ni gaurkoz txoznetara
ez nijoalako;
kotxea hartu behar dot
nik Cadizerako. (bis)
[Doinua: Haizeak bidali du]
X. Paia:
Palan eta bertsotan
ta bietan ona
I. Ibarra:
bietan ibiltzen da
andra ta gizona
nahiz ta gizonezkoek
euki beti sona
aldaketa eingo dogu
bietan sakona.
[Doinua: Dama gazte xarmant bat]
I. Muniategi:
Zuretzako zer dira
Igor eta Unai?
I. Ibarra:
Galdera hori ein dozu
gainera txit lasai.
Bertsotan onak dira
beti dabiz alai;
txapelduntzako onak
nobiotzat be bai.
[Doinua: Dama gazte xarmant bat]
O. Enbeita:
Eta nogaz joango
zara Cadizera?
I. Ibarra:
Koadrilan joango naz
betiko antzera;
ez naz sarritan joan
Españan behera
baina joan beharko da
beroa pasatzera. (bis)
Jaio 1875-07-09
Apezgai ikasketak burututa, 1898an apeztu zen. Teologian doktore eginik, Larresoroko irakasle izendatu zuten eta Baionako Katedraleko bikario izan zen gero. 1913tik aintzina Senperen erretore izan zen. Eskualduna aldizkariko lankidea, 1921ean Gure Herria aldizkaria sortu zuen beste zenbait lagunekin batean. Idazle joria izan zen hitz lauz eta bertsoz eta antzerkia ere landu zuen. Sari anitz jaso zituen bere olerkiekin Sara, Hendaia, Urruna eta Buenos Airesen, denak Gure Herria aldizkarian agertuak. 1924ean, Supazter xokoan argitaratu zuen: 25 ipuin, poema bat eta bost antzerki lan biltzen dituen obra.
Hil 1823-07-09
Fernando Bengoetxea Altuna, Amezketan jaio zen 1764ko urriaren 10an eta bertan bizi izan zen. 1970ean, 26 arte zituela, Maria Josefa Sagastumerekin ezkondu zen. Hamar seme-alaba izan zituzten, Azentzine haundi baserrian. Nekazari, artzai eta bertsolari... horrela nolabait atera zuen bizimodua. Aran gehiegi jan ondoren ura edan, eta gaizkitu eta hil omen zen Apaetxe bordan, Amezketan, 1823ko uztailaren 9an, 58 urte zituela.
"Lehenbiziko bertsolari ezaguna, Gipuzkoan behintzat, eta ez nolanahikoa. Ametza, Zabala, Txabalategi, Altamira, Otobezino... gizaldi hartako bertsolari guztien hora dugu Fernando. Euskal Herri osora zabaldu da gizon azkar eta argi honen izena. Mito bilakatu da, barre-eragile gisan. Bereak eta besterenak erantsi zaizkio. Nork ez ditu entzun Fernando Amezketarraren ipuin eta ateraldiak? Ez uste izan arlote huts bat zenik, batzuetan, berak nahita, halako itxura hartzen bazuen ere. Umorez eta bizitasunez beteriko nortasun aberatseko gizona zen."
Iturria: Dorronsoro, Joanito. "Bertsotan 1789-1936"
Informazio gehiago:
- Zavala, Antonio. "Pernando Amezketarra bertsolaria". Auspoa; 54. https://www.euskaltzaindia.eus/dok/iker_jagon_tegiak/auspoa/10671.pdf
- Euskal Wikipedia: http://eu.wikipedia.org/wiki/Pernando_Amezketarra
Hil 1966-07-09
Azkoitiko Kukuerri bailarako Larrumeaundi baserrian jaio zen, 1917ko abenduaren 12an. Bertsolaria zuen aita, Jose Mari Larrañaga Odriozola "Larrumeko Markesa", eta baita osaba Martin ere. Senditik zetorkion beraz bertsozaletasuna. Horrezaz gain, dultzaina-jolea ere izan behar zuen. Testigantza hauk guztiak jaso zituen Laxaro Azkunek "Martin Larrañaga Guridi (Larrumeaundi)" iker-lanean.
Bat-batean etorri onekoa izan arren ez omen zen plazaz plaza ibili. Santa Eskean ibiliko zen, Gelatxo trikiti-joleak berarekin aritu izana gogoratzen zuen-eta. Tabernako bertsolaria zela dio Laxaro Azkunek, ahoz aho gordetako bere bertsoren bat jasotzen du Laxaro Azkunek, eta Antonio Zavalak ere jasotzen du berari idatziz helarazitako bertso bat Auspoa saileko "Azkoitiako zenbait bertsolari" liburukian.
Bertsozalea izaki, han-hemen eskura jartzen zitzaizkion bertso-paperak erosten zituen eta, hain zuzen, bere bilduma da Antonio Zavalaren Auspoa liburu-bilduma erraldoiaren abiapuntua. Hala jaso zuen Laxaro Azkunek Martinen iloba Alejandroren ahotik, Javierren ikasle zegoelarik, berau izan zelarik Antonio Zavalaren eskuetan aipatu bertso-sorta jarri zuena.
1966ko uztailaren 9an hil zen 48 urte zituela.
Karlos Gimnenez berak eman digu doinuaren partitura.